Często spotykam się z prośbami dziennikarzy o komentarze dotyczące kolejnej, głośnej medialnie sprawy sądowej, gdzie jakąś rolę odgrywają psychologowie. Nieodmiennie odsyłam do czwartego rozdziału, 2 tomu „Zakazanej psychologii”, gdzie starałem się gruntownie rzecz przedstawić. Może jednak, w czasach „pięciominutowego intelektualisty”, który uczy się „wszystkiego w weekend” to zbyt obszerny tekst, aby go przeczytać, przemyśleć i ewentualnie zacytować? Przygotowałem zatem taką „pięciominutową” wersję, którą zamieszczam poniżej.
Psycholog w Polsce, to ktoś, kto może się czuć niemal całkowicie bezkarny. Jeśli nie popełni przestępstwa ściganego przez prawo, istnieje nikła szansa, że ktokolwiek pociągnie go do odpowiedzialności związanej z wykonywaniem tego zawodu. Dotyczy to również, a może nawet w szczególności psychologów orzekających dla potrzeb sądu. Choć znam mnóstwo przypadków popełnienia rażących błędów, nadużyć i posługiwania się bezwartościowymi metodami diagnozy, przez psychologów sądowych to jednak nie znam ani jednego wyroku skazującego psychologa za składanie fałszywych zeznań. Chociaż spotkałem wielu ludzi w sposób ewidentnie skrzywdzonych przez terapeutów, a nawet poznałem kilku takich, którzy postanowili dochodzić jakiegoś zadośćuczynienia na drodze sądowej, nie znam ani jednego przypadku zakończenia takiej sprawy na korzyść skarżących się. Niezwykle rzadko psycholog bywa potępiony przez środowisko, a jeśli już, to niemal wyłącznie wtedy, kiedy jakaś sprawa staje się głośna medialnie. Znam za to wiele spraw umorzonych przez prokuraturę, liczne nieskuteczne i przedłużające się latami interwencje w sądzie koleżeńskim Polskiego Towarzystwa Psychologicznego.
Rozdmuchana ostatnio w mediach sprawa Państwa Bojkowskich, to jedynie wierzchołek góry lodowej na którą składają się pozbawione wartości metody diagnostyczne sprzedawane przez PTP, nierzetelne opinie psychologiczne, błędne zalecenia i przede wszystkim ogrom cierpienia ludzi, którzy z dnia na dzień stają się ofiarami już to ideologii przemocy, już to ignorancji psychologów.
Największe jednak przerażenie budzi fakt, że psychologowie nazbyt często odkrywają w sobie powołanie do wymierzania sprawiedliwości i przejmują na siebie rolę sędziów. Uzbrojeni we własne poglądy, w pełnym poczuciu bezkarności wyrokują tam, gdzie istnieją zaledwie nikłe przesłanki lub przypuszczenia o mocy przypadku. Mówią nam jak żyć, co jest dla nas dobre a co złe, co adekwatne a co nie. Uzurpują sobie prawo do wyrokowania o tym co autentyczne, toksyczne, przystosowawcze itd. Nie wiem, gdzie posiedli taką wiedzę, bo nauka jej nie odkrywa i nie daje podstaw do takich sądów. To domena religii i wygląda na to, że psychologia przejmuje jej funkcje. Psycholog staje się kapłanem, któremu media zastępują ambonę, a gabinet konfesjonał. Udziela pouczeń, decyduje o winie, wyznacza pokutę. Niestety, rzadko dysponuje czymś ponad to, czym dysponuje kapłan – objawieniem. I to najczęściej cudzym, przekazywanym przez innych, z ust do ust, przepisywanym tak długo, aż nabiera znamion prawdy, choć często o prawdę nawet się nie otarło.
Widziałem w życiu wiele opinii sporządzonych na potrzeby sądu. W dziewięciu przypadkach na dziesięć, autorzy nie mieli żadnych narzędzi, aby taką opinię sporządzić, bo po prostu psychologia takich narzędzi dotychczas nie stworzyła. W niezliczonej liczbie przypadków psycholog powinien uczciwie powiedzieć : nie mam podstaw aby odpowiedzieć na pytania stawiane przez sąd. Ale to oznaczałoby koniec uprzywilejowanej pozycji, intratnych zleceń a w zamian zaledwie poczucie przyzwoitości – rzecz niewiele warta na współczesnym targowisku próżności.

O tym, jak psychologia upodabnia się do nauki kultu cargo, piszę w drugim tomie „Zakazanej psychologii. Nauka kultu cargo i jej owoce”. Książka w księgarni Bonito »
Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

