Psychoterapia w Sądzie Najwyższym – wielki finał!

Pewien mój znajomy zwykł był mawiać: „Jeśli ktoś twierdzi, że wyrósł ci ogon, puść tę uwagę mimo uszu. Jeśli jednak mówią ci to wszyscy wokół, przyjrzyj się sobie uważnie”. To dość cenna rada, lecz chyba nie wszyscy dojrzeli na tyle, aby z niej zastosować. Z pewnością zalicza się do nich pewien terapeuta – J.O. Mimo tego, że sędziowie z którymi miał dotychczas do czynienia, psychologowie, etycy i terapeuci, którzy zabierali głos w tej sprawie jednoznacznie stwierdzali, że nie ma racji, postanowił ścigać swoją pacjentkę przez wszystkie instancje wymiaru sprawiedliwości aż po Sąd Najwyższy. Kto wie zresztą, czy na tym zakończy?

W 2020 roku temu w artykule O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej szczegółowo pisałem o uniewinniającym wyroku w trwającej ponad trzy lata sprawie, w której terapeuta oskarżył swoją byłą pacjentkę o pomówienie z art. 212 § 1 i 2 k.k. Był to dopiero początek historii, która kolejną osłonę miała kilka miesięcy później, bo terapeuta odwołał się od wyroku do kolejnej instancji, o czym pisałem w poście zatytułowanym O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Niekoniecznie! – zaprotestował terapeuta. I tym razem sąd okazał się nieczuły na „krzywdę” terapeuty, który mimo to postanowił zwrócić się do Sądu Najwyższego o kasację wyroku.

Warto też przy okazji tej sprawy wspomnieć, że, na potrzeby Sądu Okręgowego w Warszawie, w którym ten sam terapeuta w procesie jawnym (jeszcze w pierwszej instancji – za to razem z wieloosobowym stowarzyszeniem, do którego należy i ośrodkiem psychoterapeutycznym) przekonuje za pomocą prawnika o tym, że kodeksy etyki nie mają wiążącej mocy prawnej, a psychoterapia była dobra (szczegóły tej sprawy opisywałem tutaj: Dziesięć przykazań i psychoterapia i Postprzyzwoitość w ponowoczesnych czasach). Opinie do procesów jawnych sporządziło pięciu psychologów, trzech terapeutów(w tym współautor uznanego podręcznika psychoterapii), jedna komisja naukowo dydaktyczna, jedno towarzystwo terapeutyczne, a nawet profesor etyki. W odpowiedzi na te wszystkie głosy z drugiej strony pada jednak stanowcze stwierdzenie: „przedstawiane przez powódkę opinie są sporządzane na jej wniosek przez osoby nieznające całości sprawy, przyjmujące bezrefleksyjnie stanowisko powódki (na jej zlecenie).”

8 listopada 2022 r.

SĄD NAJWYŻSZY

na rozprawie jawnej postanowił:

  1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
  2. obciążyć kosztami sądowymi za postępowanie kasacyjne oskarżyciela prywatnego J.O.

Pełna treść orzeczenia

Zanim jednak SN ogłosił swoje postanowienie, oskarżający zdołali skompromitować zarówno siebie jak i psychoterapię. Ponieważ posiedzenie było jawne, warto ukazać w pełnym świetle przynajmniej niektóre jego fragmenty. I tak na przykład pełnomocnik terapeuty przed obliczem SN oskarżył mnie o działania przestępcze:

„(…) świadek Tomasz Witkowski, który jest też znanym psychologiem, publicystą, na swoim blogu pisze Psychoterapia w Sądzie Najwyższym – o dzisiejszej rozprawie – gdzie kończy się szukanie sprawiedliwości, a zaczyna kompromitacja. I tak naprawdę ten tekst jest dalszą częścią tego co pani Sylwia robiła i robi, to znaczy buduje bardzo dobrze skonstruowane działania, moim zdaniem działania przestępcze (…) I nad tym faktem, Wysoki Sądzie też Sąd Rejonowy przeszedł całkowicie  do porządku dziennego, a Sąd Okręgowy to podtrzymał.”

Czy to przypadkiem nie jest publiczne pomówienie? A może mieści się w granicach etyki adwokackiej zalecającej umiar i nieprezentowanie osobistych opinii co do osób biorących udział w postępowaniu? Z pewnością mieści się w wyobrażeniu o etyce przemawiającego pełnomocnika, bo i pacjentkę oskarżył o przestępstwo a sądy o stronniczość:

„W tak sprytnie, Wysoki Sądzie, zaplanowanym przestępstwie jakie pani Sylwia… robiła w mojej ocenie sądy naprawdę (…) miały możliwość to wychwycić, nie zrobiły tego. (…)

„Uzasadnienie Sądu Rejonowego, wielostronicowe, jest tak naprawdę skopiowaniem tez, które pani Sylwia… stawia odnośnie, pod zarzutem psychoterapii. I to jest zadziwiające (…) To jest tak naprawdę w ogóle nierozpoznanie istoty tej sprawy.”

Wzruszająca była też mowa terapeuty J.O.:

„No, dowiaduję się, że kolejna osoba nie rozmawiając ze mną wydaje na mój temat opinie (…) w tej chwili dowiedziałem się, że Pan Starowicz. To wielkie nazwisko… Nikt ze mną nie rozmawia, oczywiście  (…)  ja bym nie mógł nawet się bronić bo to jest tajemnica terapii. I to jest właśnie to, co dzieje się w moim życiu. (…) Jakby to wszystko jest bez kontekstu podawane i ja ciągle  dowiaduję się, że coś złego zrobiłem (…). Idąc tutaj, wiem, że to zabrzmi może poetycko, ale tu jest taki napis, że „podstawą krzywdy nie może być czyjś podstęp „ (…) i to się mnie dotyczy, to się mnie dotyczy. Po prostu jest podstęp i  postępowanie które jest obliczone na moją krzywdę wieloletnią.”

Po tej przemowie ma się ochotę przytulić tego głęboko skrzywdzonego człowieka. Pozostawiony sam sobie, nikt z nim nie rozmawia, ofiara podstępów i działań przestępczych obliczonych na jego krzywdę! Pamiętajmy jednak, że to on jest oskarżycielem, a oskarżoną jego pacjentka, która szukała u niego pomocy. Miejmy na uwadze również i to, że w najbliższy dzień roboczy ten człowiek zasiądzie w swoim gabinecie i będzie zajmował się kolejnymi pacjentami szukającymi, podobnie, jak ongiś oskarżana pacjentka, jego pomocy w rozwiązaniu ich życiowych problemów i ulgi w cierpieniu.

W tym miejscu kłębią się pytania: Czy ten terapeuta przeszedł terapię własną? Z jakim skutkiem? Gdzie są superwizorzy tego terapeuty? Czy i oni nie dostrzegli, że „wyrósł mu ogon” w postaci fantazji o krzywdzie? A może ten, tak bardzo zachwalany, mechanizm kontroli psychoterapii po prostu nie działa?

SN nie wzruszył się jednak przemową J.O. tak jak ja i wydał oświadczenie, jak zacytowałem wyżej. W przypadku oddalenia kasacji SN nie sporządza pisemne go uzasadnienia. W ustnym natomiast stwierdził m.in.:

„Proszę stron, kasacja okazała się oczywiście bezzasadna (…) w części ta kasacja balansuje na granicy niedopuszczalności. (…) Sąd Najwyższy nie pochyla się nad rozstrzygnięciem sądu odwoławczego. Ma zupełnie inne zadanie i funkcje procesowe. Rolą Sadu Najwyższego w postępowaniu kasacyjnym jest skontrolowanie wyłącznie sądu odwoławczego. (…) Chodzi o zarzuty rażącego naruszenia prawa. Tych wymogów, w żadnym stopniu nie spełnia (kasacja – przyp. mój) Ta część kasacji jest niedopuszczalna (…) jest to powtórzenie apelacji. (…) Należy powiedzieć, że Sąd odwoławczy (…) nie tylko nie dopuścił się naruszenia prawa, a już nie mówiąc o tym, że miałby się dopuścić rażącego naruszenia prawa bo słusznie oddalił (…) wnioski dowodowe. (…) o przesłuchanie dziennikarki (…) jako niemające znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Otóż Sąd Najwyższy podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, które zostało następnie zaaprobowane przez Sąd Okręgowy w Warszawie (…) to znaczy, że odpowiedzialność karna z art 212 jest odpowiedzialnością osobistą w tym sensie, że… (…) były cytowane pewne wypowiedzi zanonimizowane przez autorkę artykułu, no to stawianie zarzutu piętrowego czy szkatułkowego, że w tym artykule pojawiły się wypowiedzi oskarżonej, to wszystko było anonimowe…no to tym samym nie można mówić o odpowiedzialności za zniesławienie ze względu na anonimizację i niemożność rozpoznania tych osób (…)”

Mam stuprocentową pewność, że w komentarzach do tego wpisu przeczytam argument, który słyszałem już kilkaset razy i usłyszę co najmniej drugie tyle: „W każdym zawodzie zdarzają się czarne owce.” Każdorazowe jego wypowiedzenie jest usprawiedliwianiem praktyk podobnych, do opisanych wyżej i zgodą na nie, bo o ile w każdym zawodzie zdarzają się czarne owce, to tylko w niektórych zawodach jest tak daleko posunięta tolerancja dla nich i tak bezmierne poczucie bezkarności.

W czasie kiedy piszę te słowa toczy się publiczna debata nad próbą uregulowania zawodu terapeuty w naszym kraju. Większość głosów przedstawicieli tego środowiska jest jej przeciwna, a w sążnistych uzasadnieniach wychwalane są zalety obecnego stanu rzeczy. Ale obecny stan rzeczy to przyzwolenie na to, aby bohaterowie historii podobnych do opisanej przeze mnie, bez przeszkód krzywdzili swoich pacjentów, a jeśli ci odważą się o swojej krzywdzie mówić, ścigali ich aż za próg Sądu Najwyższego.

Posty o podobnej tematyce: 

Psychoterapia w Sądzie Najwyższym. Gdzie kończy się szukanie sprawiedliwości a zaczyna kompromitacja?

O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Niekoniecznie! – zaprotestował terapeuta

O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

O nadstawianiu drugiego policzka

Dziesięć przykazań i psychoterapia

Postprzyzwoitość w ponowoczesnych czasach

Lekcja psychoterapii na sali sądowej

Więcej w mojej książce: 

Zamów książkę



Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. Moja powieść „Defekt” to historia zdolnego młodego człowieka, jego związków i kolejnych terapii – o tym, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy. Książka w księgarni Bonito »

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

Psychoterapia w Sądzie Najwyższym. Gdzie kończy się szukanie sprawiedliwości a zaczyna kompromitacja?

Jest taki stary wyświechtany dowcip, w którym stawia się pytanie: „Ilu terapeutów potrzeba aby wkręcić żarówkę?”. Odpowiedź brzmi: „Jeden, tylko żarówka musi chcieć”. Śledząc opisywaną tutaj historię narzucało mi się pytanie „Ilu potrzeba sędziów, psychologów i terapeutów aby przekonać innego terapeutę, że nie ma racji?” Cóż, wygląda na to, że w tym przypadku, podobnie, jak w przypadku żarówki, siła oddziaływania zewnętrznego nie ma specjalnego znaczenia jeśli terapeuta nie zamierza zmienić zdania.

W demokratycznym praworządnym państwie każdemu przysługuje niezbywalne prawo do szukania sprawiedliwości jeśli czuje się pokrzywdzony a instytucje zajmujące się wymierzaniem sprawiedliwości powinny z uwagą przyglądać się sytuacjom, w których łamanie prawa szkodzi komuś. Kiedy jednak ktoś, kogo poczucia krzywdy nie uznano, nadal szuka sprawiedliwości wytrwale odwołując się do kolejnych instancji nasuwają się dwa podejrzenia – albo prawo jest tak niedoskonałe, że nie chroni przed ewidentną krzywdą, albo mamy do czynienia z, kimś, kto nie jest zdolny przyjąć innych racji niż swoje własne.

Kiedy niecały rok temu w artykule O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej szczegółowo pisałem o uniewinniającym wyroku w trwającej ponad trzy lata sprawie, w której terapeuta oskarżył swoją byłą pacjentkę o pomówienie z art. 212 § 1 i 2 k.k., do głowy mi nie przyszło, że to dopiero początek historii, która będzie miała tak wiele odsłon. Kolejna nastąpiła zaledwie kilka miesięcy później, bo terapeuta odwołał się od wyroku do kolejnej instancji, o czym pisałem w poście zatytułowanym O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Niekoniecznie! – zaprotestował terapeuta. I tym razem sąd okazał się nieczuły na krzywdę terapeuty, który postanowił zwrócić się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o kasację wyroku.

Z kolei, na potrzeby Sądu Okręgowego w Warszawie, w którym ten sam terapeuta w procesie jawnym (jeszcze w pierwszej instancji – za to razem z wieloosobowym stowarzyszeniem, do którego należy i ośrodkiem psychoterapeutycznym) przekonuje za pomocą prawnika o tym, że kodeksy etyki nie mają wiążącej mocy prawnej, a psychoterapia była dobra (szczegóły tej sprawy opisywałem tutaj: Dziesięć przykazań i psychoterapia i Postprzyzwoitość w ponowoczesnych czasach). Opinie do procesów jawnych sporządziło pięciu psychologów, trzech terapeutów(w tym współautor uznanego podręcznika psychoterapii), jedna komisja naukowo dydaktyczna, jedno towarzystwo terapeutyczne, a nawet profesor etyki. W odpowiedzi na te wszystkie głosy z drugiej strony pada jednak stanowcze stwierdzenie: „przedstawiane przez powódkę opinie są sporządzane na jej wniosek przez osoby nieznające całości sprawy, przyjmujące bezrefleksyjnie stanowisko powódki (na jej zlecenie).”

Tak jest kwitowany trud i nieodpłatne poświęcenie osób, m.in. uznanych autorytetów polskiej psychoterapii, które w trosce o jej dobro postanowiły podzielić się swoją wiedzą. Czy nie należą im się raczej podziękowanie za to, że wyjaśniają co w psychoterapii jest dobrą praktyką, a co nie? W sytuacji, w której zawód psychologa i psychoterapeuty nie opiera się na normach prawnych, ale wyłącznie na dobrych praktykach, zasadach etycznych i przede wszystkim na dążeniu do posługiwania się rzetelną wiedzą naukową, ich zaangażowanie wydaje się bezcenne.

Wygląda na to, że wśród terapeutów można spotkać osoby,którym głęboko leży na sercu szacunek i prestiż uprawianego przez nich zawodu. Piszą rzetelne książki popularyzujące podejścia oparte na dowodach, przestrzegają przed niebezpieczeństwami psychoterapii i zwracają uwagę na kwestie etyczne związane z praktyką terapeutyczną. Inni egzekwują swój autorytet pozwami sądowymi, nie wahając się nawet przed publicznymi zapowiedziami odwetu na pacjentach oraz wyrażając się publicznie o autorytetach innych niż oni sami w sposób skrajnie lekceważący. Czytelnikom pozostawiam ocenę, która droga będzie bardziej efektywna i pożyteczna dla psychoterapii, a także to, czy w opisywanej sytuacji mamy do czynienia z jawną niesprawiedliwością, której ofiarą padł terapeuta, czy też z kompromitującym ten zawód pieniactwem?

Psychoterapia jest zawodem szczególnym, bo jej marketing opiera się na zapewnieniach o poufności i wyjątkowości relacji terapeutycznej. W przekazach mających zachęcić do udziału w niej podkreśla się dobro pacjenta i wyjątkową empatię terapeutów. Ich przygotowanie do zawodu zakłada najczęściej terapię własną i długotrwały trening w rozumieniu zachowań innych ludzi. Zachęcony tymi obietnicami pacjent najpewniej czuje się bezpiecznie w takiej relacji. Tylko czy ma świadomość tego, że żadna z tych obietnic nie daje mu jakiejkolwiek gwarancji? Wszak kodeksy etyki nie są wiążące, opinie autorytetów bezrefleksyjne, a decyzje kolejnych instancji sądowych bezwartościowe. Czy zawód zaufania społecznego, a przecież do takiego miana pretenduje psychoterapia, może pozwolić sobie na to, aby jej przedstawiciele walczyli o prestiż dla zawodu w sposób, jaki tutaj opisałem?

Czytając tę historię warto jeszcze przez moment przyjąć perspektywę pacjenta, który najczęściej trafia do gabinetu terapeutycznego w nienajlepszym stanie. Jeśli coś idzie w terapii nie tak i przerywa ją, często bywa w gorszym stanie, niż wówczas kiedy na nią trafił. Czy terapeuta pozywający swojego pacjenta nie ma takiej świadomości? Czy traktuje go jak przeciętny usługodawca swojego klienta, którego zachowanie mu się nie spodobało? A może wprost przeciwnie, może doskonale sobie zdaje sprawę z tego, jak łatwo zniszczyć człowieka kruchego i nie waha się tego zrobić przygotowując obławę i kontynuując ją przez wiele lat? Czy pozywając pacjenta uznaje, że został zwolniony z tych wszystkich postulatów psychoterapii, które na plan pierwszy wysuwają dobro pacjenta i głoszą to na swoich sztandarach?

Kiedy pisałem o pierwszym wyroku w tej sprawie, nie spodziewałem się wieloodcinkowego serialu. Dzisiaj stawiam dolary przeciwko orzechom, że Sąd Najwyższy odrzuci kasację, a terapeuta będzie kompromitował swój zawód przed organami międzynarodowymi, bo odpowiedź na pytanie „Ilu potrzeba sędziów, psychologów i terapeutów aby przekonać innego terapeutę, że nie ma racji?” prawdopodobnie brzmi: „Nie ma ich tylu, żeby tego dokonać, jeśli terapeuta uważa, że ma rację”.

Ciekaw jestem, czy kiedy terapeuta zakończy już pisanie scenariuszy kolejnych odcinków, następny sezon otworzy odcinek napisany przez pacjentkę? Czyż bowiem człowiek skrzywdzony w wyniku wieloletnich bezpodstawnych oskarżeń nie zasługuje na takie samo prawo do szukania sprawiedliwości z jakiego korzysta obecnie terapeuta?

Posty o podobnej tematyce: 

O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Niekoniecznie! – zaprotestował terapeuta

O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

O nadstawianiu drugiego policzka

Dziesięć przykazań i psychoterapia

Postprzyzwoitość w ponowoczesnych czasach

Lekcja psychoterapii na sali sądowej

Więcej w mojej książce: 

Zamów książkę



Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. Moja powieść „Defekt” to historia zdolnego młodego człowieka, jego związków i kolejnych terapii – o tym, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy. Książka w księgarni Bonito »

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

O słoniu, ślepcach i psychoterapii

To tytuł artykułu, który ukazał się dwa lata temu w RZECZPOSPOLITA PLUS MINUS. Napisałem go podstawie doświadczeń zebranych podczas pracy nad książką Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach. Artykuł nie tylko nie stracił na aktualności, w czasach butnych zapewnień o skuteczności psychoterapii i pustych oskarżeń pod adresem krytyków, ukazuje dziury w wiedzy na podstawie której owe zapewnienia i oskarżenia są formułowane.  Zapraszam do lektury!
Od lat spotykam ludzi, którzy psychoterapeutom przypisują winę za zniszczone zdrowie, zmarnowane lata życia, rozbite relacje rodzinne. Nie chcę oceniać, czy ich gorycz jest uzasadniona. Wiem jednak, że w ich głos należy się wsłuchać ze szczególną uwagą, bo to oni płacą najwyższą cenę za udział w eksperymentach, które ktoś nazwał psychoterapią.
Stara indyjska przypowieść opowiada o sześciu ślepcach, którzy postanowili dowiedzieć się czegoś o słoniu. Jeden z nich natknął się na twardą skórę słonia, stwierdzając, że jest on murem. Drugi dotknął kła i ocenił, że ma do czynienia z włócznią. Trzeci, pomacawszy trąbę, doszedł do przekonania, że to gatunek węża. Czwarty, natknąwszy się na kolano słonia, zawyrokował, że jest on drzewem. Doświadczywszy podmuchów powietrza powodowanych przez uszy słonia, piąty ślepiec nazwał go wachlarzem. I wreszcie szósty, chwyciwszy zwierzę za ogon, skonkludował, że jest ono zwykłą liną. Wszyscy ślepcy, posiadłszy swoje racje, nie potrafili uznać odmiennych przekonań swoich towarzyszy, pozostali skłóceni i nigdy nie zdobyli pełnej wiedzy o wyglądzie słonia. Prawda płynąca z tej opowieści zdaje się być truizmem ilekroć przyglądamy się ślepcom z pozycji obserwatora. Staje się jednak aż nazbyt często nieosiągalna, kiedy sami możemy dotknąć jedynie części słonia. Łamy gazet, głośniki radiowe, ekrany telewizorów, komputerów, tabletów i smartfonów przepełniają kłótnie ślepców. W wielu gramy rolę jednego z nich. W niektórych ciągle niemożliwe jest stworzenie obrazu całości. Są wreszcie i takie, gdzie ktoś odnosi korzyści, jeśli przyjmiemy jego wizję rzeczywistości.

Skrupulatne studia nieodmiennie doprowadzają nas do przekonania, że obszarem ludzkiej działalności, który, podobnie jak słoń ślepcom, wymyka się poznaniu, jest działalność człowieka nazwana psychoterapią. Dzisiaj nikt nie jest uprawniony do wypowiadania sądów ogólnych na temat jej stanu. A przynajmniej sądów opartych na pewnych faktach. To kategoryczne stwierdzenie wynika z tego prostego faktu, że nie dysponujemy podstawowymi liczbami dotyczącymi tego zawodu. Nie wiemy, i to nawet w przybliżeniu, ilu dzisiaj terapeutów praktykuje w Polsce (podobne wątpliwości dotyczą znacznej części świata, ale dla ścisłości, w dalszej części wywodu ograniczę się tylko do naszego kraju). Czy nie znając tej liczby, możemy wydawać jakikolwiek sąd na temat jakości, skuteczności lub szkodliwości świadczonych przez nich usług? Wszak każda taka opinia wywodzić się będzie wyłącznie z dostępnych nam wyrywkowych subiektywnych danych. Nie wiemy też, ilu pacjentów jest poddawanych psychoterapii, ilu ją ukończyło i z jakim skutkiem. Danych tych szukałem zarówno ja sam, jak i kilku znajomych doktorantów przez wiele lat. Pytałem o nie terapeutów, urząd statystyczny, przeszukiwałem źródła. Bez skutku. Możemy co prawda szacować liczbę terapeutów zrzeszonych w różnych stowarzyszeniach, ale nie mamy pojęcia, jaka to jest część wszystkich praktykujących w tym zawodzie. Możemy zebrać jakieś liczby dotyczące psychoterapii refundowanych, ale wiemy z całą pewnością, że jest to tylko wycinek dużo większej całości. Prawdopodobnie mały ułamek wszystkich prowadzonych terapii, choć nie wiemy, jak mały. Ostatnia, znana mi, próba policzenia wszystkich odmian psychoterapii (modalności) została podjęta na początku tego wieku. Otrzymano wówczas zawrotną liczbę ponad 500 – bez jakiejkolwiek gwarancji, że jest to liczba pełna (od czasu publikacji tego artykułu liczba ta wzrosła do ponad 600). Nie udało mi się dotychczas sprawdzić, czy wszystkie są obecne w naszym kraju. Swoje badania zakończyłem na liczbie 120. Nie ma ani w Polsce, ani na świecie żadnego ich rejestru. Niektóre są bardziej popularne, inne mniej, bywają też takie, które są czystą egzotyką, ale znowu stajemy przed pytaniem o ich wzajemne proporcje. Cała rzecz gmatwa się jeszcze bardziej, bo ciągle powstają nowe podejścia. Nawet uwzględniając fakt, że niektóre z nich przestają być modne i wypadają z obiegu, to jednak w sumie ich liczba prawdopodobnie cały czas rośnie. Tylko kilkanaście z nich przebadano pod kątem efektywności. Zaledwie kilka ją wykazało. Im bardziej wnikamy w temat, tym bardziej gęstnieją znaki zapytania. Wszystkie one sprawiają, że dzisiaj każdy bardziej ogólny sąd na temat działalności nazywanej psychoterapią będzie z natury rzeczy sądem ślepca, który zna prawdę o kawałku słonia. Inne będzie wyobrażenie zachwyconych terapią pacjentów, inne terapeutów ze szkół poddających swoją pracę ciągłej kontroli i doskonaleniu, inne ofiar psychoterapii, które miały do czynienia z ludźmi pozbawionymi zasad i jeszcze inne naukowców widzących tylko fragment dobrze zoperacjonalizowanej rzeczywistości. Budując własny pogląd na to zjawisko musimy mieć pełną świadomość, że jest to obraz zbudowany na podstawie relacji kilku ślepców, którzy dotknęli fragmentu rzeczywistości. Obraz, który nie może być pełnym i jest tym bardziej fałszywy z im większą gorliwością ślepcy zapewniają o pewności swoich sądów. Możemy oczywiście próbować szukać obiektywnych danych pochodzących z badań, ale i wówczas piętrzą się kolejne znaki zapytania. W powodzi badań relacjonujących skuteczność kilku najpopularniejszych modalności terapeutycznych pojawiają się, od czasu do czasu, przeglądy badań i metaanalizy skłaniające nas do ponownego zastanowienia, czy przypadkiem wcześniej nie mieliśmy do czynienia z relacjami ślepców. W jednej z takich metaanaliz, opublikowanej w 2017 roku Elena Dragioti wraz z kolegami wzięła pod uwagę ponad pięć tysięcy badań nad skutecznością psychoterapii spełniających najwyższe standardy metodologiczne. Kiedy im się przyjrzeli krytycznie, okazało się, że większość z nich co prawda faworyzuje psychoterapię, ale jej skuteczność została ewidentnie potwierdzona przez zaledwie 7% z nich. Czyżbyśmy mieli do czynienia z zamkiem zbudowanym na piasku? A jeśli tak, to jak to możliwe, że nikt wcześniej tego nie zauważył? Wyjaśnić może to wynik innego badania przeprowadzonego przez grupę badaczy z Niemiec i Szwajcarii, którzy przeanalizowali ponad 900 prac poświęconych efektywności psychoterapii opublikowanych w latach 2010-2013. Interesowało ich czy publikowane prace zawierają deklaracje ewentualnych konfliktów interesów. Wymaga ich większość czasopism z oczywistych względów – czytelnik powinien wiedzieć, czy autor badań w jakikolwiek sposób może być od nich zależny – zarówno w warstwie finansowej, jak i niefinansowej. Na przykład pracownik firmy farmaceutycznej może publikować wyniki badań nad skutecznością leków jego firmy, ale fakt, że jest jej pracownikiem lub posiada w niej udziały finansowe, powinien być odnotowany przy jego nazwisku. W przypadku badań nad efektywnością psychoterapii najczęstszy konflikt interesów spowodowany jest tym, że badacz jest jednocześnie psychoterapeutą pracującym w modalności, którą właśnie bada. Pokazywanie jej w złym świetle niekoniecznie musi mu służyć, zatem czytelnicy powinni mieć świadomość, czy badacz jest zaangażowany w prowadzenie badanej przez siebie terapii. Niestety, bardzo wiele analizowanych prac nie zawierało takich deklaracji, a po dokładniejszym przyjrzeniu się okazało się, że konflikt interesów miał jednak miejsce. Czy jego ukrywanie spowodowane było tylko niefrasobliwością badaczy? Im dłużej przyglądamy się psychoterapii, tym bardziej jej obraz – wyraźny na pierwszy rzut oka – rozmywa się. Dzieje się tak, nawet wówczas, jeśli przyjrzymy się tylko przodującym modalnościom, które w badaniach uzyskują najwyższe wskaźniki efektywności. W kilku, niezależnie od siebie przeprowadzonych, analizach okazało się bowiem, że terapeutyczna elita, która wie jakie metody są udokumentowane naukowo i zdaje sobie sprawę z istnienia podręczników zawierających wytyczne do prowadzenia psychoterapii, często głośno deklaruje ich wykorzystanie po cichu… robiąc swoje. Ich zdaniem takie wytyczne, wbrew temu co mówią badania, nie są odpowiednie dla ich pacjentów i nie działają w naturalnych warunkach. W konsekwencji tych przekonań podczas terapii nie stosują odpowiednich zestawów zadań dla pacjentów, co prowadzi do przesunięcia głównego akcentu terapii z działania na rozmowę terapeutyczną. Rezultatem może być nawet pogorszenie stanu pacjentów zamiast oczekiwanej poprawy. A nawet jeśli pacjenci poddawani są psychoterapii zgodnie z zaleceniami, to – jak znowu pokazują badania – często sposób ich realizacji daleki jest od zakładanego w podręcznikach. Pogłębia to, i tak już sporą, przepaść dzielącą praktykę od postulatów wynikających z badań efektywności. Niestety, tendencja ta ma charakter dość powszechny i rosnący, a rozdźwięk pomiędzy tym co wykazuje skuteczność w badaniach, a tym co w rzeczywistości otrzymują pacjenci, stale się powiększa. Jednak tym, co chyba najbardziej podważyło kompletność krajobrazu psychoterapii, było odkrycie, że badacze i sami terapeuci świadomie rezygnują z informacji, które mogłyby ów krajobraz uczynić pełniejszym. W 2014 roku ukazał się artykuł, którego autorzy przejrzeli wszystkie badania nad efektywnością psychoterapii opublikowane w 2010 roku. Tylko 3% tych prac zawierało wyczerpujący opis negatywnych skutków psychoterapii, 18% zawierało szczątkowe dane na ten temat, a pozostałe 79% nie zawierało jakichkolwiek informacji o monitorowaniu negatywnych skutków psychoterapii. Czyżby ich autorzy już na etapie planowania badań wykluczyli możliwość ich wystąpienia? Czy takie zachowanie nie przypomina zachowania ślepca, który mogąc wykorzystać obie ręce dla poznania natury słonia, od niechcenia położył na nim zaledwie jedną dłoń? Od wielu lat spotykam ludzi, których tak niechętnie uwzględniają badacze, a którzy psychoterapii przypisują winę za zniszczone zdrowie, zmarnowane lata życia, rozbite relacje rodzinne. Nie chcę oceniać tego czy ich gorycz jest uzasadniona. Wiem jednak, że ich głos jest ledwie słyszalny pośród wrzawy ślepców rozprawiających o naturze słonia, choć wcale nie wydaje mi się mniej godny uwagi od innych. Przeciwnie, uważam, że należy się w niego wsłuchać ze szczególną uwagą, bo to ci ludzie właśnie płacą najwyższą cenę za udział w eksperymentach, które ktoś nazwał psychoterapią. Być może trafili na terapeutów z gruntu złych, być może dokonali niewłaściwych wyborów, a może po prostu oczekiwali zbyt wiele? A może w psychoterapii są pułapki, w które łatwo można wpaść? Nie dowiemy się jednak tego nie wsłuchawszy się w ich opowieści. Można je oczywiście łatwo zlekceważyć twierdząc, że o niczym nie świadczą poza tym, że również w zawodzie psychoterapeuty trafiają się źli ludzie. Podobnie można zlekceważyć relacje ludzi, którzy doświadczyli przemocy domowej, nadużyć seksualnych, mobbingu w pracy itp. Tylko czy wówczas dowiemy się czegokolwiek o naturze tych zjawisk? Czy poznamy przyczyny chorób badając zdrowych? Czy zapobiegniemy przestępstwom przyglądając się zachowaniu ludzi uczciwych i prawych? Przyznając tym pytaniom atrybut retoryczności przysłuchałem się historiom ludzi nazywających siebie ofiarami psychoterapii. Wskazali mi wiele ważnych szczegółów, które większość z nas pomija prześlizgując się wzrokiem (lub, jak kto woli, dłońmi ślepców) po naturze zjawiska. Jednym z najbardziej znaczących jest spostrzegana przez nich dysproporcja władzy pomiędzy terapeutą a pacjentem. Pacjent, który zgłasza się na terapię jest najczęściej w bardzo złym stanie emocjonalnym, nierzadko w depresji, wykorzystał już wiele metod poradzenia sobie z własnymi problemami i ma dogłębne poczucie bezradności. Często towarzyszy mu obniżona lub wręcz zdruzgotana samoocena. Spotyka się z kimś, kto jest specjalistą w zakresie rozwiązywania tego typu problemów, często ma jakieś tytuły naukowe, publikacje. W jego oczach terapeuta staje się niemal nadczłowiekiem. Pacjent liczy na jego wiedzę i oczekuje pomocy, więc stara się podporządkować jego oczekiwaniom. To powoduje, że zakres władzy terapeutów staje się niemal nieograniczony. Relacja władzy może prowadzić do uzależnienia. Zdarza się tak, że terapeuta przez kilka lat prowadzi kolejne spotkania nie mając żadnego planu i pomysłu na to, co zrobić z pacjentem, podczas gdy ów jest głęboko przekonany, że zmierzają do jakiegoś celu, do katharsis, po przeżyciu którego wszystko się odmieni. Nie dopuszcza myśli o tym, że mogą zmierzać donikąd. Niestety, jak pisze o tym doświadczony psychoanalityk Jeffrey Masson, z perspektywy terapeuty może to wyglądać zupełnie inaczej: „Wiele razy siadałem za pacjentem na psychoanalizie i stawałem się przeszywająco i boleśnie świadomy swojej niezdolności przyniesienia pomocy. Wiele razy, rzeczywiście, odczuwałem współczucie. Ale czasami czułem się również jak ignorant, znudzony, niezainteresowany, poirytowany, bezradny, zakłopotany i zagubiony. Czasami nie potrafiłem zaoferować prawdziwej pomocy, a jednak rzadko przyznawałem się do tego pacjentowi. Moje życie nie było w lepszej formie niż życie moich pacjentów. Żadna z rad, jakie mogłem im dać, nie była lepsza (a znacznie bardziej kosztowna) niż rada dobrze poinformowanego przyjaciela. Zakładam, że nie dotyczyło to tylko mnie. Wszystko, czego doświadczałem w tej sytuacji, musieli odczuwać również inni terapeuci”. Kiedy wyciągamy papierosa z paczki, nasz wzrok musi napotkać drastyczne zdjęcia lub napisy ostrzegawcze. Podobnie, gdy kupujemy alkohol albo studiujemy jego etykietę. Poszkodowani pacjenci wiele razy zwracali mi uwagę na fakt, że kiedy przekraczamy próg gabinetu psychoterapeutycznego nikt nie ostrzega nas przed konsekwencjami przemieszczenia się w przestrzeni o tych kilka zaledwie metrów. I nie chodziło im o wszelkie możliwe negatywne konsekwencje psychoterapii. Chodzi o to, że ten ruch może zostać wykorzystany przeciwko nam, tak jak każde słowo oskarżonego o zbrodnię, o czym lojalnie przestrzegają amerykańscy policjanci w momencie aresztowania, przynajmniej w filmach. Podczas psychoterapii, podobnie jak w trakcie każdej ludzkiej działalności, coś może pójść nie tak. Pacjent, przez przypadek lub umyślnie, może zostać skrzywdzony. Jeśli będzie miał dość siły w sobie, by próbować dochodzić swoich praw, niemal zawsze będzie traktowany jako osoba zaburzona. Niektórzy pacjenci, z którymi rozmawiałem, zgłaszali skargi do stowarzyszeń terapeutów, ich komisji etycznych, ale także do prokuratury czy do sądu. W każdym ze znanych mi przypadków rozpatrywano relacje tych osób, jako osób zaburzonych, a co za tym idzie mało wiarygodnych. Skąd wiadomo, że są zaburzone? No przecież inaczej nie trafiłyby na terapię! Owszem, większość pacjentów zgłaszających się na terapię jest traktowana tak, jak cierpiący ludzie, ale w momencie, kiedy dochodzi do konfliktu z terapeutami stają się ludźmi zaburzonymi, tylko dlatego, że kiedyś, beztrosko przekroczyli próg gabinetu terapeutycznego. Czyż to nie okrutna pułapka? O dojmującym fakcie jej istnienia przekonali mnie również sami terapeuci, bardzo często odmawiający rozmowy ze mną na temat relacji pokrzywdzonych pacjentów. Ich zdaniem, nie można ich traktować jako wiarygodnych, bo… pochodzą od ludzi zaburzonych. W tym miejscu przychodzi na myśl zatrważające w wymowie opowiadanie Gabriela Garcii Marqueza Chciałam tylko skorzystać z telefonu opublikowane w tomie Dwanaście opowiadań tułaczych. Na refleksję zasługują również spostrzeżenia niektórych pacjentów, którzy dostrzegli uderzające podobieństwo pomiędzy terapią a religią. Ich zdaniem podobnie, jak religia stawia przed człowiekiem ideał w postaci dążenia do lepszego życia (bezgrzesznego, świętego itp.), tak samo psychoterapia formułuje cel, jakim jest jakiś rodzaj lepszej wersji nas samych. Dążymy do niego wypatrując z nadzieją przełomu, który wkrótce ma nastąpić, a który często nigdy nie nadchodzi. Im więcej sił w to wkładamy, tym trudniej odwieść nas od przekonania, że są to tylko miraże, za którymi gonimy. Psychoterapeuta siłą swego autorytetu bardzo łatwo może wcielić się w rolę kapłana, który zaczyna decydować o tym, co dla nas jest dobre, a co złe, którą drogą powinniśmy pójść . Dogmatyczne, niepoparte faktami, założenia niektórych szkół terapeutycznych zastępują religijne prawdy wiary. Przedmiotem kultu stają się samorealizacja, samorozwój, samospełnienie, bycie tu i teraz, life balance i inne, mniej lub bardziej modne, bożki. Intrygujące jest to, że autentyczne, niepoparte lekturą spostrzeżenia pacjentów często korespondują z przemyśleniami krytyków, którzy analogii pomiędzy religią i psychoterapią poświęcili całe tomy. Fakt, że psychoterapia tworzy sytuację dysproporcji władzy w relacji terapeuta-pacjent wcale nie oznacza, że zostanie ona nadużyta. Również to, że przekraczając próg gabinetu terapeutycznego narażamy się na niebezpieczeństwo zakwalifikowania nas do grona ludzi zaburzonych, nie jest równoznaczne z wykorzystaniem tego faktu przeciwko nam. Podobnie bezsprzeczna bezkarność psychoterapeutów, atrybut wynikający z porządku prawnego (lub raczej jego braku), jaki panuje w tej sferze działalności, nie oznacza, że zostanie ona spożytkowana w jakikolwiek sposób przeciwko pacjentom. Wymaga jednak dostrzeżenia, podobnie, jak dla oddania pełni istoty słonia niezbędne jest dostrzeżenie jego kłów. Aby przekonać się o bezkarności terapeutów nie trzeba studiów prawnych ani skomplikowanych analiz. Można to zrobić przeprowadzając bardzo prosty eksperyment. W tym celu wystarczy zasugerować publicznie, że jakiś pacjent w wyniku psychoterapii podjął próbę samobójczą lub popadł w alkoholizm. Jednogłośnie brzmiący chór terapeutów i ich zwolenników będzie nas niezmordowanie przekonywał, że nie da się udowodnić związku psychoterapii z tymi ponurymi konsekwencjami. I będą mieli rację. Jeśli tylko terapeuta nie popełni w trakcie terapii jakiegoś wykroczenia przeciwko zapisom kodeksu karnego, nie ma takiej możliwości, aby przypisać mu jakąkolwiek odpowiedzialność za to, co przydarzyło się jego pacjentom poza gabinetem terapeutycznym. Ja przynajmniej nie znam ani jednego takiego przypadku, choć znam wiele prób wykazania zawodowej odpowiedzialności za niekorzystną sytuację pacjentów. Najbardziej dotkliwa kara, jaka może spotkać terapeutę za popełnione przez niego nadużycia w stosunku do pacjentów, to wydalenie ze stowarzyszenia, do którego należy lub nagana udzielona przez sąd koleżeński. W rzeczywistości nawet i te kary są bardzo rzadko stosowane i nie wiążą się z jakimikolwiek konsekwencjami. Terapeuta może nadal prowadzić psychoterapię. Gdybyśmy chcieli dowiedzieć się o psychoterapii czegoś jeszcze więcej, warto również przeprowadzić podobny do wyżej opisanego eksperyment – tym razem przypisując terapii pozytywne zmiany w życiu pacjenta, na przykład uwolnienie się od nałogu lub wyjście z depresji i myśli samobójczych. Czy ktoś wówczas równie gorąco zaprotestuje, jak miało to miejsce w przypadku negatywnych skutków? A jeśli nie, to może warto zastanowić się, jaki mechanizm powoduje tę uderzającą asymetrię odpowiedzialności? Opowieści pacjentów, których terapia poszła „nie tak” pełne są spostrzeżeń, których brakuje w prezentowanym publicznie krajobrazie psychoterapii. Wypełniłyby niejeden felieton, ale powinniśmy pamiętać, że są tylko jednym z głosów w gwarze ślepców. Wsłuchując się w ów gwar zwróćmy jednak pilną uwagę na to, dla kogo i jakie korzyści płyną z przekonania innych do własnej wizji słonia. Dla dopełnienia tej wizji warto przywołać jeszcze jeden fakt. W 2012 roku Rada największego i najbardziej wpływowego na świecie stowarzyszenia psychologów – American Psychological Association, skupiającego blisko 120 tysięcy psychologów, przyjęła drogą głosowania rezolucję o skuteczności psychoterapii. Powołuje się na nią większość stowarzyszeń psychoterapeutów na całym świecie. W gronie osób formułujących rezolucję znaleźli się wybitni psychoterapeuci i naukowcy. Również wobec tego faktu nie powinniśmy przejść obojętnie.
Tych, którzy chcieliby pohejtować, zapraszam do lektury mojego Zwięzłego poradnika dla hejterów i komentowanie przy pomocy numerków. Szkoda ścierać palce na klawiaturze!
O książce napisali również:
Tomasz Witkowski udowadnia po raz kolejny, że zdrowy rozsądek jest największym skarbem człowieka, a wiedza wciąż stanowi pewną lokatę. Bartosz Panek, Polskie Radio 2, Laureat Prix Italia w 2014 r. 
Wstrząsające opowieści o złowrogiej rzeczywistości, której na co dzień nie mamy możliwości zobaczyć. Non-fiction, choć chciałoby się wierzyć, że to tylko literacka fikcja. Konrad Szołajski – reżyser i scenarzysta
Czy psychoterapia rzeczywiście stanowi remedium na współczesne problemy człowieka? Czy może, jak podnosi w swojej książce Tomasz Witkowski, potrafi być pozbawionym logiki i odpowiedniej wiedzy narzędziem do krzywdzenia i tak już skrzywdzonych ludzi? Publikacja Witkowskiego w przejmujący sposób ukazuje rozdźwięk pomiędzy medialno-marketingowym optymistycznym wizerunkiem psychoterapii a rzeczywistością, w której ludzkie odpady są pozostawione samym sobie. To zapis bezsilnego krzyku ludzi słabych i poranionych za przyzwoleniem większości. Must read nie tylko dla tych, którzy mają cokolwiek wspólnego z psychoterapią.
Anna Szulc, dziennikarka społeczna „Newsweeka”,
laureatka Grand Press w kategorii reportażu
Witkowski otwiera przed czytelnikami mroczne tajemnice szczelnie zamkniętego środowiska psychoterapeutów.  Stawia tezy, dając jednocześnie szansę na własną interpretację ciemnej strony psychoterapii. To lektura nie tylko dla „wtajemniczonych“, ale też doskonały przewodnik  dla literatów i filmowców. Kontrowersyjne i mocne.
Robert Wichrowski, reżyser, wykładowca, dr sztuki filmowej
Zamów książkę Przeczytaj fragmenty: Rozmowa 1;     Rozmowa 2;     Rozmowa 3;     Rozmowa 4;     Rozmowa 5;     Rozmowa 6;    Rozmowa 7;     Rozmowa 8;     Rozmowa 9; Przeczytaj również wywiad z autorem w: Image result for tvp tygodnik kulturalny I kolejny w: Posłuchaj i obejrzyj rozmowę o książce:
Więcej o książce TUTAJ

Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. Moja powieść „Defekt” to historia zdolnego młodego człowieka, jego związków i kolejnych terapii – o tym, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy. Książka w księgarni Bonito »

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Niekoniecznie! – zaprotestował terapeuta

Jesienią pisałem o jawnym wyroku uniewinniającym pacjentkę oskarżoną przez swojego byłego terapeutę o pomówienie z art. 212§ 1 i 2 k.k. Wyrok zapadł po trzech latach postępowania (Historia opisana ze szczegółami tutaj: O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej). Mogłoby się wydawać, że taki werdykt sądu terapeuta przyjmie z pokorą. Nic z tego! Zanim wyrok się uprawomocnił, złożył apelację. A zatem przed pacjentką i jej terapeutą kolejne kilka lat rozpraw sądowych. To kolejne nieprzespane noce i dramaty psychiczne serwowane przez uzdrawiający proces psychoterapii toczony przed obliczem Temidy z woli przedstawiciela zawodu ratującego zdrowie psychiczne. To kolejne, niemałe koszty pracy Sądu, płacone także przez nas, podatników.

Co ciekawe, jedynie pacjentka została oskarżona. Terapeuta nie postawił przed sądem wydawców, którzy publikowali artykuły o jego działalności, dziennikarzy, którzy je pisali. Dlaczego nie powołał do odpowiedzialności Komisji Etyczno-Mediacyjnej wypowiadającej się o jego błędach? Dlaczego na ławie oskarżonych znalazł się najsłabszy element – pacjent, który nie mogąc poradzić sobie z własnym życiem uwierzył w uzdrawiającą moc psychoterapii? 

O procesie będę donosił systematycznie tyle akurat, ile będzie to zgodne z prawem i postanowieniami sądu. To zapowiedź kilkuletniego serialu, którego reżyser, podobnie, jak dotychczas będzie robił wszystko, aby ukryć jego kolejne odcinki przed widzami.  

Co to oznacza dla Was, pacjentów? Cóż, najlepiej będzie, jeśli powstrzymacie się z dzieleniem się z kimkolwiek tym, co wydarzyło się w czterech ścianach gabinetu. Może to i dmuchanie na zimne, kiedy wszystko idzie dobrze, ale gdyby coś poszło nie tak… Szlak został już przetarty przez pewnego terapeutę. W psychoterapii reklamującej otwarte mówienie o wszystkim i wyrażanie swoich najgłębszych odczuć – przynależna nam wszystkim, gwarantowana prawem wolność słowa nie istnieje – możesz czuć się albo dobrze albo wcale. Mówić nie powinieneś. 

Przy okazji w głowie pojawiają się dziesiątki pytań nawiązujących do kodeksów etycznych stowarzyszeń terapeutycznych, w których tak bardzo eksponuje się dobro pacjenta i troskę o niego. I dodatkowo to jedno do tych wszystkich, którzy od lat zarzucają mi, że zniechęcam ludzi do korzystania z pomocy. Jak myślicie, czy podobne działania podejmowane przez terapeutów zachęcają ludzi do korzystania z usług terapeutów? A może powinni je podejmować, lecz grzechem jest tylko pisanie o nich?  

P.S. Opisany tutaj terapeuta cały czas prowadzi komercyjną działalność terapeutyczną. Przedstawione wydarzenia w żaden sposób nie wpłynęły na możliwości wykonywania przez niego pracy i z tego, co się orientuję, nigdy nie wpłyną. 

 

Posty o podobnej tematyce: 

O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

O nadstawianiu drugiego policzka

Dziesięć przykazań i psychoterapia

Postprzyzwoitość w ponowoczesnych czasach

Lekcja psychoterapii na sali sądowej

 

Więcej w mojej książce: 

Zamów książkę


Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. Moja powieść „Defekt” to historia zdolnego młodego człowieka, jego związków i kolejnych terapii – o tym, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy. Książka w księgarni Bonito »

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

O psychoterapii wolno rozmawiać – zadecydował Sąd. Wyrok w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

A czy kiedyś nie było wolno? Cóż, z psychoterapią jest trochę tak jak z kierownictwem Związku Radzieckiego – zawsze wolno było o nim mówić, pod warunkiem, że dobrze. Nieprzestrzeganie tej zasady groziło sporymi kłopotami. Przekonała się o tym dość dotkliwie Sylwia, która o swoich nieudanych psychoterapiach opowiedziała dziennikarzom, blogerce zajmującej się nadużyciami w psychoterapii i napisała na forum internetowym. Nie pomogło jej to, że opowieści były anonimowe, ani fakt, że Komisja Etyki stowarzyszenia, do którego należał terapeuta zajęła stanowisko  o popełnieniu przez niego dziewięciu podstawowych błędów w procesie terapeutycznym. Psychoterapeuta, który najwyraźniej nie poradził sobie z pacjentką w gabinecie ani myślał nawet przeprosić. Co więcej, tenże przedstawiciel biznesu (notabene lukratywnego – pacjentka zapłaciła ok 30 tyś zł za terapię) postanowił prowadzić dalej leczący proces, ale już przy pomocy sądu.

Oskarżył swoją byłą pacjentkę o pomówienie z art. 212§ 1 i 2 k.k, a także złożył zawiadomienie do prokuratury  i pozew do Sądu cywilnego. Oto, co dzieje się dalej – Sąd karny dnia 14 grudnia 2017 roku (sygn. akt III K 716/17) publicznie ogłasza orzeczenie – umorzyć postępowanie wobec oskarżonej albowiem zarzucany jej czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. Jednak wrażliwe ego psychoterapii dalej domaga się ścigania pacjentki i powoduje wznowienie sprawy, co powoduje trzy lata procesu, koszty (które częściowo zapłaci pozywający terapeuta, a częściowy my, podatnicy) i niezliczone godziny nieprzespanych przez oskarżoną nocy, które w końcu doprowadziły do wyroku uniewinniającego, stwarzając w ten sposób precedens w prawie polskim (Wyrok).  Wyrok z mocy samego prawa jest jawny.  Niestety, detale tego tyleż dramatycznego, co interesującego dla środowiska psychoterapii, procesu, zeznania świadków oraz uzasadnienie wyroku z woli terapeuty-oskarżyciela pozostaną okryte tajemnicą. To kolejny raz, kiedy psychoterapia pokryje milczeniem swoje tajemnice.

Jawny charakter wyroku pozostawia jednak nadzieję, że mówienie o psychoterapii nie będzie automatycznie narażone na represje ze strony terapeutów, że o tym, co wydarzyło się w gabinecie terapeutycznym można mówić tak, jak o tym, jak zostaliśmy potraktowani przez mechanika samochodowego.

Czy rzeczywiście groźba tych represji jest tak paraliżująca? Podobnie jak w przypadku wielu niekorzystnych zjawisk takich, jak przemoc w rodzinie, korupcja, mobbing itd., których nie da się badać wprost, dane są fragmentaryczne. Z moich doświadczeń zdobytych podczas pracy nad książką Psychoterapia bez makijażu, jak również z codziennych kontaktów z pacjentami wynika, że lęk przed odwetem ze strony terapeutów jest przemożny. Nie znam jednak w Polsce ludzi, którzy byliby bardziej niż ja zainteresowani gromadzeniem podobnych danych, więc muszę polegać jedynie na swoich doświadczeniach.

Ci poszukujący pomocy w gabinetach terapeutycznych, których poznałem, nadszarpnęli już swój budżet i są najczęściej są w gorzej sytuacji finansowej niż terapeuci, więc nie są w stanie ryzykować konieczności pokrycia kosztów sądowych, nawet tych bieżących związanych z prowadzeniem sprawy. Terapeuci z racji swoich rozlicznych kontaktów nierzadko znają prawników , którzy chętnie im doradzą, podczas gdy pacjenci to często osoby wyizolowane społecznie. Wreszcie, kondycja psychiczna niezbędna do tego, aby przystąpić do wieloletniego sporu, w przypadku pacjentów jest najczęściej w opłakanym stanie. Wszystko to powoduje, że jeden na kilkunastu pacjentów decyduje się o tym, aby anonimowo ale publicznie zacząć mówić o swoich psychoterapeutycznych doświadczeniach. Nigdy nie spotkałem pacjenta, który zdecydowałby się zrelacjonować je zaświadczając własną twarzą i nazwiskiem. Dotyczy to oczywiście tylko przypadków terapii zakończonych niepowodzeniem. Świadectwa pacjentów zadowolonych są mile widziane i powszechne. Lęk pacjentów przed angażowaniem się w spory sądowe, jak widać ma racjonalne podstawy.

W tym konkretnym przypadku psychoterapeuta nie pozwał, tak, jak to jest w zwyczaju na całym świecie, gazet i ludzi, którzy opublikowali niekorzystne dla niego informacje lecz osobę, która była tylko jednym z wielu źródeł informacji. A przecież to dziennikarz decyduje o tym, ile wrażliwych informacji zamieścić w swoim tekście, a redaktor akceptujący jego tekst przyzwala na to. Czyżby terapeuta spodziewał się uzyskać wyższe odszkodowanie od osoby pozbawionej zasobów materialnych (do pozbawienia których sam się również przyczyniał żądając zapłaty  honorariów) w porównaniu z tym, które mogłaby mu wypłacić bogata spółka, właściciel wiodących mediów w Polsce, jakim jest Agora lub pozostałe firmy – właściciele mediów, w których ukazywały się wymienione w pozwie publikacje? Jeśli czuł, że mimo negatywnego stanowiska Komisji Etyki prawo stoi po jego stronie, to dlaczego nie zdecydował się skonfrontować tego przekonania z profesjonalnymi prawnikami zatrudnianymi przez spółkę medialną, lecz ze swoją byłą pacjentką wspieraną przez przydzielonego jej z urzędu adwokata?

Opisywany tutaj przypadek pokazuje, że próby odwetu terapeutów mogą być niezwykle dotkliwe. Myliłby się jednak ktoś, kto sądziłby, że wyrok uniewinniający jest happy endem tej historii. Zanim jeszcze rozpoczęła się sprawa, która zakończyła się omawianym wyrokiem uniewinniającym, przedstawiciele ośrodka, w którym odbywała się terapia i sam terapeuta złożyli kilka zawiadomień  o popełnieniu rzekomych przestępstw przez pacjentkę. Ponieważ były one umarzane przez organa ścigania, pacjentce założono kilka innych spraw – karnych i cywilną, które nadal się toczą, a rozstrzygnięcie których zajmie kolejnych kilka lat, kilkadziesiąt, lub nawet kilkaset godzin rozpraw, spowoduje znaczne koszty sądowe i niewyobrażalne koszty psychologiczne. Czy tak się kończy psychoterapia? Czyżby zdobyte na salach sądowych i trzymane w ukryciu doświadczenia pomagały terapeutom w lepszym prowadzeniu przyszłych psychoterapii? A może ten przypadek jest tylko kolejnym, pojedynczym zgniłym jabłkiem w koszu zdrowych i dorodnych owoców psychoterapii?

P.S. Opisany tutaj terapeuta cały czas prowadzi działalność terapeutyczną. Przedstawione wydarzenia w żaden sposób nie wpłynęły na możliwości wykonywania przez niego pracy.

 

Posty o podobnej tematyce: 

O nadstawianiu drugiego policzka

Dziesięć przykazań i psychoterapia

Postprzyzwoitość w ponowoczesnych czasach

Lekcja psychoterapii na sali sądowej

 

Więcej w mojej książce: 

Zamów książkę


Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. Moja powieść „Defekt” to historia zdolnego młodego człowieka, jego związków i kolejnych terapii – o tym, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy. Książka w księgarni Bonito »

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

Czat Czwórki o psychoterapii – podcast PR 4

21 września w audycji „Czat Czwórki” rozmawiałem z red. Jakubem Jamrozkiem o niebezpieczeństwach psychoterapii. W audycji wzięła również udział dr Ewa Pragłowska. Obszerny wywiad z nią można przeczytać także w mojej książce Psychoterapia bez makijażu. Zapraszam do wysłuchania podcastu. Tytuł audycji: Czat Czwórki Prowadzi Jakub Jamrozek Więcej na temat poruszony w audycji w MOICH KSIĄŻKACH, a także w innych postach na tym blogu.

O czym rozmawialiśmy

W audycji wzięła udział także dr Ewa Pragłowska. Zastanawialiśmy się, czy psychoterapia pomaga, czy może też zaszkodzić osobie, która z niej korzysta. Rozmawialiśmy o mitach – na przykład, że terapia polega głównie na szukaniu przyczyn problemów w dzieciństwie albo że terapeuta mówi pacjentowi, co ma robić ze swoim życiem – o tym, dlaczego coraz więcej osób sięga po psychoterapię, dla kogo ona jest i na czym naprawdę polega.

Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści

CIEMNA STRONA PSYCHOLOGII Strzeżcie się każdego, kto wam radzi, jak żyć

To tytuł kolejnej rozmowy o ciemnych stronach psychologii i kolejnej próby rzucania grochem o ścianę. Mimo wszystko zapraszam do lektury. Wysiłek przeprowadzenia ze mną tej rozmowy podjęła red. Edyta Ochmańska, za co serdecznie jej dziękuję.

To tytuł kolejnej rozmowy o ciemnych stronach psychologii i kolejnej próby rzucania grochem o ścianę. Mimo wszystko zapraszam do lektury. Wysiłek przeprowadzenia ze mną tej rozmowy podjęła red. Edyta Ochmańska, za co serdecznie jej dziękuję.

Rozmowa z Tomaszem Witkowskim, psychologiem, autorem książek „Psychoterapia bez makijażu” i „Zakazana psychologia”. Wysyp doradców i mówców motywacyjnych, którzy ciągle tłumaczą nam, jak powinniśmy żyć, budzi moją niechęć – mówi nasz rozmówca.

Czy psychoterapia może zaszkodzić?
Od lat zajmuję się negatywnymi skutkami psychoterapii. W tym czasie zgłosiło się do mnie bardzo wiele osób, które twierdzą, że zostały skrzywdzone przez psychoterapeutów czy psychiatrów. Niektórych doprowadziło to do prób samobójczych. Ostrożne szacunki mówią, że 10-20 proc. pacjentów doświadcza negatywnych skutków psychoterapii. Źle prowadzona może doprowadzić do tragedii, pogłębić alkoholizm, zmienić system wartości, zniszczyć relacje rodzinne, przyczynić się do porzucenia kariery czy obranej drogi życiowej lub uwikłać w niszczącą relację seksualną. Nie znaczy to jednak, że namawiam, by bać się psychoterapii. Proponuję tylko, by zastosować wobec niej myślenie krytyczne.
Po lekturze pańskiej książki „Psychoterapia bez makijażu”, prezentującej rozmowy z osobami, które są ofiarami psychoterapii, można wpaść w panikę. Które z praktyk terapeutycznych są szczególnie szkodliwe? Wiele badań pokazuje, że analizowanie przeszłych trudnych wydarzeń przeszkadza w osiągnięciu równowagi psychicznej. Czas rzeczywiście pomaga leczyć rany, a zacierająca się pamięć o minionych doznaniach działa na naszą korzyść. Terapeuta koncentrujący się na wydarzeniach z przeszłości może skutecznie ten proces zaburzyć. Taki najprostszy przykład to debriefing psychologiczny. To metoda interwencji, którą stosuje się w stosunku do ofiar różnego rodzaju traum, katastrof. Nie wymyślił jej jednak psycholog ani lekarz, ale strażak, po to, żeby pomagać swoim kolegom. Rozpowszechnił tę metodę, ale już w pierwszych kilku latach jej stosowania okazało się, że jest albo nieskuteczna, albo przynosi szkodę. Kiedy doszło do zamachu na World Trade Center, na zgliszcza wyruszyli psychologowie, żeby pomagać świadkom katastrofy. Po 10 latach od tej tragedii ukazał się raport z badań, które dowiodły, że osoby, które otrzymały pomoc psychologiczną, dużo gorzej radziły sobie z powrotem do równowagi psychicznej niż te, które tej pomocy nie otrzymały. Czytaj dalej klikając TUTAJ.
Przepędźcie guru, którzy radzą, jak żyć – okładka

Ten wątek rozwijam w zbiorze esejów „Przepędźcie guru, którzy radzą, jak żyć i inne eseje” – o tych, którzy sprzedają nam gotowe recepty na życie. Książka w księgarni Bonito »

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

W pułapce psychoterapii – rozmowa w miesięczniku „Moje zdrowie”

Zapraszam do lektury rozmowy przeprowadzonej ze mną przez red. Kamilę Śnieżek i opublikowanej w najnowszym numerze Mojego zdrowia. Aby przeczytać cały artykuł, kliknij na link:

W pułapce psychoterapii

______________________________________________________________

Więcej na tematy poruszane w wywiadzie, w mojej książce TUTAJ. Tych, którzy chcieliby pohejtować, zapraszam do lektury mojego Zwięzłego poradnika dla hejterów i komentowanie przy pomocy numerków. Szkoda ścierać palce na klawiaturze!

Książka w sprzedaży TUTAJ!

Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści

Zapraszam na spotkanie autorskie w Warszawie

Jedyna w swoim rodzaju księgarnia-kawiarnia „PSYCHE” będzie gospodarzem spotkania autorskiego poświęconego mojej najnowszej książce Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach 22 listopada 2018 roku o godzinie 18:00.  Zapraszam wszystkich czytelników mojego bloga na spotkanie. To jedyna i niepowtarzalna okazja, aby porozmawiać o trudnych problemach poruszanych w książce bez pośrednictwa mediów społecznościowych – twarzą w twarz, tak, jak jeszcze do niedawna ludzie rozmawiali ze sobą. Szczegóły wydarzenia na FB: https://www.facebook.com/events/1113749055459789/ Więcej o mojej książce TUTAJ. Tych, którzy chcieliby pohejtować, zapraszam do lektury mojego Zwięzłego poradnika dla hejterów i komentowanie przy pomocy numerków. Szkoda ścierać palce na klawiaturze!

Książka w sprzedaży TUTAJ!

Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści

Prośba do Naukowego Towarzystwa Psychoterapii Psychodynamicznej

29 maja 2017 roku „Gazeta Wyborcza” w dodatku „Magazyn Reporterów – Duży Format” opublikowała obszerny materiał poświęcony nadużyciom w psychoterapii autorstwa Ewy Kalety. W artykule zatytułowanym: autorka opisała historie dwóch pacjentek.

Dzisiaj wysłałem do Zarządu NTPP prośbę o pomoc pacjentce w związku z psychoterapią, o której Zarząd wcześniej publicznie wypowiedział się, że „to nie była psychoterapia”. Szczegóły w przytoczonym poniżej liście. O rozwoju sytuacji będę na bieżąco informował na blogu.      Wrocław, 29.10.2018

Zarząd

Naukowego Towarzystwa Psychoterapii Psychodynamicznej

29 maja 2017 roku „Gazeta Wyborcza” w dodatku „Magazyn Reporterów – Duży Format” opublikowała obszerny materiał poświęcony nadużyciom w psychoterapii autorstwa Ewy Kalety. W artykule zatytułowanym: Przytulam panią wirtualnie. Co wolno podczas psychoterapii? autorka opisała historie dwóch pacjentek. Dwa tygodnie później na łamach „Dużego Formatu” ukazał się list Naukowego Towarzystwa Psychoterapii Psychodynamicznej komentujący ww. reportaż, który zatytułowano To nie była psychoterapia. W liście tym przekonywaliście Państwo czytelników, że wydarzeń, jakie stały się udziałem bohaterek reportażu nie można klasyfikować jako psychoterapii. Dzisiaj jedna z opisanych kobiet odpowiada na wielokrotne oskarżenia psychoterapeuty przed warszawskimi sądami, w których nikt nie poddaje w wątpliwość faktu, że to, w czym uczestniczyła było psychoterapią. Niestety, również polskie prawo nie chce i nie potrafi odróżnić relacji psychoterapeutycznej od zwykłej relacji międzyludzkiej. Jedynym sposobem, aby przekonać sąd, że (jak Państwo twierdziliście w swoim liście) to nie była psychoterapia i pomóc prawnikom zrozumieć jej specyfikę, jest opinia psychoterapeuty, który wystąpi w charakterze specjalisty i eksperta. Nie jest on niestety powoływany z urzędu, leży to wyłącznie w gestii pacjentki. Proszę zatem, aby Naukowe Towarzystwo Psychoterapii Psychodynamicznej w interesie społecznym oddelegowało terapeutę, który po głębszym zbadaniu sprawy w imieniu Towarzystwa sporządzi na potrzeby odpowiednich organów rzetelną opinię na temat domniemanej psychoterapii. Myślę, że takie działanie przyczyni się do umocnienia pozytywnego wizerunku psychoterapii bardziej niż jakiekolwiek publikacje medialne, a ja ze swej strony gwarantuję, że będę pierwszym, który z przyjemnością publicznie zaprezentuje światu tak szlachetne działanie w obronie wizerunku psychoterapii i w trosce o dobro pacjenta. Ponieważ oskarżona jest osobą ubogą (do czego przyczyniły się m. in. wieloletnie wydatki na to, co określa mianem psychoterapii), liczę na to, że podejmiecie się Państwo tego zadania pro publico bono. Wszelkie informacje umożliwiające kontakt z pacjentką i zapoznanie się ze sprawą przekażę natychmiast, po otrzymaniu od Państwa pozytywnej odpowiedzi.

Z poważaniem,

Dr Tomasz Witkowski

Moje wcześniejsze wpisy związane z tą sprawą:

Tylko małe dzieci wierzą, że jeśli zakryją oczy, to stają się niewidoczne dla innych

Co wolno psychoterapeucie?


Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. Moja powieść „Defekt” to historia zdolnego młodego człowieka, jego związków i kolejnych terapii – o tym, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy. Książka w księgarni Bonito »

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

„W szponach psychoterapeuty” – recenzja „Psychoterapii bez makijażu”

To fragment obszernej recenzji autorstwa Andrzeja Wróblewskiego, która ukazała się we wrześniowym numerze miesięcznika „Nowe Książki”. Zapraszam do lektury całego tekstu:

Po lekturze Psychoterapii bez makijażu można powiedzieć, że środowisko psychoterapeutów powinno się cieszyć, iż ma takiego krytyka jak Witkowski. Wykazuje on anielską cierpliwość wobec naciąganych argumentów swych rozmówców specjalistów, ale też daje im się z całą swobodą wypowiedzieć. To samo dotyczy pokrzywdzonych, których przepytuje z dużą empatią, ale w sposób niezwykle dociekliwy. Jego książka nie jest totalną krytyką psychologii, lecz rzetelną prezentacją jej licznych, niestety, wynaturzeń.
To fragment obszernej recenzji autorstwa Andrzeja Wróblewskiego, która ukazała się we wrześniowym numerze miesięcznika „Nowe Książki”. Zapraszam do lektury całego tekstu: W szponach psychoterapeuty  

Więcej o książce po kliknięciu na okładkę.

       
Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści

Recenzja „Psychoterapii bez makijażu” w „Polityce”

Nadużycia psychoterapeutów to wcale nie rzadkość

Ta kontrowersyjna książka powinna być lekturą obowiązkową dla wszystkich adeptów psychoterapii.
Witkowski już we wstępie do książki ujawnia swój cel: dowiedzenie, że każda psychoterapia jest praktyką, która ze względu na swoje immanentne cechy może prowadzić do nadużyć.
Psychologa dr. Tomasza Witkowskiego można bez zbytniej przesady uznać za czołowego tropiciela pseudonauki w jego własnej dziedzinie. Poświęcił temu dwutomową książkę „Zakazana psychologia” (ukazała się także jej anglojęzyczna wersja) oraz sporo artykułów i wywiadów, w tym publikowanych na naszych łamach. Czytaj dalej…

Psychoterapia bez makijażu – okładka

Historie pacjentów skrzywdzonych w terapii i rozmowy z terapeutami zebrałem w książce „Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach”. Książka w księgarni Bonito »

Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

Lekcja psychoterapii na sali sądowej

Relacje z ludźmi bywają trudne. Niektóre z nich kończą się przy stole mediacyjnym. Te najtrudniejsze trafiają na sale sądowe. Czy psychoterapia reklamowana często jako „dobra, lecząca relacja” może się okazać aż tak trudna, że jej zakończenie da się wypracować wyłącznie na sali sądowej? Czy bywa aż tak najeżona niebezpieczeństwami, że zarówno pacjent jak i terapeuta muszą prosić o interwencję sąd? Na te pytania już niedługo będzie można uzyskać odpowiedzi podczas publicznej rozprawy. Sprawę wytoczyła pacjentka, ale wkrótce została również oskarżona przez ośrodek terapeutyczny i terapeutę, z których usług korzystała. Powstał istny psychoterapeutyczny węzeł gordyjski, który już niebawem, bo 11 września będzie próbował rozstrzygnąć Sąd Okręgowy w Warszawie (szczegóły rozprawy tutaj: https://wokandaobywatelska.pl/przegladaj-rozprawy/so-warszawa-2018-09-11/) Pacjentką, jako osobą pokrzywdzoną zainteresowało się m. in. Centrum Praw Kobiet, Rzecznik Obywatelski, została także objęta Rzadowym Programem Pomocy Osobom Pokrzywdzonych Przestępstwem Ministerstwa Sprawiedliwosci z tytułu oszustwa w psychoterapii. Podobne wydarzenie może stanowić lekcję psychoterapii, której nie znajdzie się w programie żadnego kursu terapeutycznego. Zachęcam do udziału w rozprawie wszystkich tych, którzy interesują się psychoterapią i chcą rozszerzyć swoją wiedzę ponad to, co mogą przeczytać w kolorowych magazynach i na stronach reklamujących psychoterapię. To może być niepowtarzalne doświadczenie dla adeptów psychoterapii, dla jej nauczycieli, superwizorów, osób zainteresowanych etyką psychoterapeutyczną ale również tych, którzy czują się skrzywdzeni przez psychoterapię i prawników interesujących się zawiłościami psychoterapii. Sam nie omieszkam skorzystać z okazji, aby skonfrontować to, co czytam na temat psychoterapii i co słyszę z ust terapeutów z rzeczywistością. Uczestnictwo w rozprawie jak największej liczby osób z pewnością doda sił tej stronie, po której leży moralna racja, dlatego gorąco zachęcam do przyjścia! P.S. Nieco wcześniej inna rozprawa wytoczona tej samej pacjentce przez terapeutę (https://wokandaobywatelska.pl/przegladaj-rozprawy/sr-warszawa-dla-m-stolecznego-2018-08-28/). Niestety, w tym wypadku możliwe jest wyłączenie przez sąd jawności rozprawy.   O wielu innych trudnych terapiach rozmawiam z pacjentami i terapeutami w swojej najnowszej książce Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach. 
Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. Moja powieść „Defekt” to historia zdolnego młodego człowieka, jego związków i kolejnych terapii – o tym, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy. Książka w księgarni Bonito »

Chcesz dostawać moje nowe teksty e-mailem? Zapisz się poniżej.

Zapraszam do obejrzenia nagrania spotkania autorskiego we Wrocławiu

Jedyna w swoim rodzaju księgarnia wrocławska „Tajne komplety” była gospodarzem spotkania autorskiego poświęconego mojej najnowszej książce „Psychoterapia bez makijażu”. Spotkanie odbyło się 21 maja 2018 roku o godzinie 18:00. Organizatorem spotkania były: Polskie Stowarzyszenie Racjonalistów i Klub Sceptyków Polskich. Rozmowę prowadziła i moderowała spotkanie Kaja Bryx. Zapraszam wszystkich czytelników mojego bloga do obejrzenia i wysłuchania zapisu video tego spotkania. Więcej o mojej książce TUTAJ. Tych, którzy chcieliby pohejtować, zapraszam do lektury mojego Zwięzłego poradnika dla hejterów i komentowanie przy pomocy numerków. Szkoda ścierać palce na klawiaturze!

Książka w sprzedaży TUTAJ!

   

O czym rozmawialiśmy

Tym razem o „Psychoterapii bez makijażu” rozmawiałem z publicznością, wśród której nie brakowało osób sceptycznie, a nawet wrogo nastawionych do pokazywania wątłych podstaw naukowych wielu odmian psychoterapii. Na nagraniu można zobaczyć, jak odpowiadałem na niewygodne pytania.

Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści

Czwarta rozmowa o „Psychoterapii bez makijażu” w Racjonalista.tv

Kilka tygodni temu Jacek Tabisz z Racjonalista.tv przeprowadził ze mną pierwszą z cyklu zaplanowanych rozmów, na temat mojej nowej książki Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach.

Kilka tygodni temu Jacek Tabisz z Racjonalista.tv przeprowadził ze mną pierwszą z cyklu zaplanowanych rozmów, na temat mojej nowej książki Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach. (kliknij żeby obejrzeć), później ukazała się druga (kliknij aby obejrzeć), a następnie trzecia (kliknij aby obejrzeć). Dzisiaj kolejna z zaplanowanego cyklu. Zapraszam do obejrzenia i wysłuchania!

Czy psycholog lub terapeuta może narzucać swój światopogląd pacjentowi? Tomasz Witkowski i Jacek Tabisz

Wszystkich żądnych krytyki i hejtu zapraszam niezmiennie do mojego Zwięzłego poradnika dla hejterów. Jestem przekonany, że ułatwi wam zadanie. Więcej informacji o książce, linki do fragmentów, opinie o książce, artykuły prasowe i audycje radiowe, po kliknięciu w okładkę książki.

Zamów książkę

Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści

Zapraszam na spotkanie autorskie w Toruniu

Collegium Minus, Wydział Humanistyczny UMK w Toruniu będzie gospodarzem kolejnego spotkania autorskiego poświęconego mojej najnowszej książce „Psychoterapia bez makijażu” 14 czerwca 2018 roku o godzinie 18:00. Zapraszam serdecznie na to spotkanie. To jedyna i niepowtarzalna okazja, aby porozmawiać o trudnych problemach poruszanych w książce bez pośrednictwa mediów społecznościowych – twarzą w twarz, tak, jak jeszcze do niedawna ludzie rozmawiali ze sobą. Spotkanie poprowadzi dziennikarz „Gazety Wyborczej” – Grzegorz Giedrys. W trakcie spotkania będzie możliwość kupienia książki i otrzymania autografu. Miejsce spotkania:

Collegium Minus,

Wydział Humanistyczny UMK w Toruniu

ul. Fosa Staromiejska 1a

Szczegóły wydarzenia na FB: https://www.facebook.com/events/261384294601898/

Więcej o mojej książce TUTAJ.

Tych, którzy chcieliby pohejtować, zapraszam do lektury mojego Zwięzłego poradnika dla hejterów i komentowanie przy pomocy numerków. Szkoda ścierać palce na klawiaturze!

Książka w sprzedaży TUTAJ!

Parę wspomnień z ostatniego spotkania autorskiego we Wrocławiu:  
Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści

Jak wyleczyć dłubanie w nosie i chodzenie na wagary – „Psychoterapia bez makijażu” w radiu TOK FM

4 czerwca 2018 roku w radiu TOK FM w audycji zatytułowanej OFF Czarek rozmawiałem z redaktorem Cezarym Łasiczką na tematy poruszane w mojej najnowszej książce „Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach”.

4 czerwca 2018 roku w radiu TOK FM w audycji zatytułowanej OFF Czarek rozmawiałem z redaktorem Cezarym Łasiczką na tematy poruszane w mojej najnowszej książce „Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach”.
Dr Tomasz Witkowski – autor książki „Psychoterapia bez makijażu. Rozmowy o terapeutycznych niepowodzeniach” (wyd. „Bez Maski”) – wyjaśnia, że brakuje badań nad skutecznością psychoterapii. Jego rozmówcy, których relacje znalazły się w książce, czują się skrzywdzeni psychoterapią. Do każdego opisanego przypadku odnoszą się też psychoterapeuci. Witkowski zwraca uwagę, że w Polsce bardzo łatwo zostać terapeutą, wystarczy zarejestrować działalność i odpowiednio ją nazwać. Nie ma żadnej instytucji, która zweryfikowałaby kompetencje takiego przedsiębiorcy. Gość audycji przyznaje, że choć większość terapeutów uważa to za niedozwolone, dochodzi do związków między psychoterapeutą a pacjentem. Kodeksy etyczne terapeutów są nieskuteczne.
Zapraszam do wysłuchania tutaj: http://audycje.tokfm.pl/podcast/Jak-wyleczyc-dlubanie-w-nosie-i-chodzenie-na-wagary-psychoterapia-bez-makijazu-Rozmowa-z-dr-Tomaszem-Witkowskim/63061 Aby dowiedzieć się więcej na temat książki, kliknij w okładkę poniżej.

O czym rozmawialiśmy

Rozmawialiśmy o „Psychoterapii bez makijażu”. To literatura faktu, a nie książka popularnonaukowa: rozmowy z osobami, które czują się skrzywdzone przez psychoterapię, a po każdej z nich rozmowa ze znanym polskim terapeutą, który próbuje wyjaśnić, co się wydarzyło. Moja rola ogranicza się do stawiania pytań – czasem bardzo trudnych.

Mówiłem o lukach w wiedzy: wśród badań nad skutecznością psychoterapii opublikowanych w 2010 roku tylko 3% w jakikolwiek sposób monitorowało jej negatywne skutki, a te – jak pokazują nieliczne badania i moja książka – występują. W Polsce terapeutą może zostać każdy, kto zarejestruje działalność gospodarczą, a różnice między szkołami terapeutycznymi utrudniają stworzenie wspólnego standardu usługi.

Defekt – okładka

O tym, co terapia potrafi zrobić z człowiekiem, opowiadam nie tylko jako psycholog. W powieści „Defekt” śledzę zdolnego młodego człowieka przez jego związki i kolejne terapie i pytam, co się dzieje, gdy za wszelką cenę próbujemy dopasować się do normy.

Przeczytaj fragment (EPUB)  ·  Przeczytaj rozmowę o powieści